Kraljic
Kraljic maakt onderscheid tussen vier typen inkoopproducten. Hij maakt een rangschikking op basis van twee criteria, te weten: (1) de mate van toeleveringsrisico en (2) de invloed op de winstpositie van de onderneming.
Daardoor zijn vier productcategorieën te onderscheiden:
Kraljic Strategische (strategic) producten
Deze worden van één leverancier betrokken. De toelevering ervan is zowel op langere als op de kortere termijn niet zonder meer gegarandeerd. Bovendien vertegenwoordigen ze een belangrijke waarde in de kostprijs van het eindproduct. Grondstoffen behoren doorgaans tot deze categorie.
Kraljic Knelpunt (bottleneck) producten
Deze vertegenwoordigen een relatief geringe waarde (in geld uitgedrukt), maar zijn kwetsbaar wat hun toelevering betreft. Dit zijn o.a. producten, die als katalysator in een productieproces worden gebruikt en die moeilijk verkrijgbaar zijn.Kraljic Hefboom? (leverage) producten
Deze kunnen van verschillende toeleveranciers worden betrokken en vertegenwoordigen een relatief hoog aandeel in de kostprijs van het eindproduct. Een geringe prijswijziging of kwaliteitsverandering werkt relatief sterk door in de kostprijs van het eindproduct.Kraljic Normale (routine) producten
Deze leveren inkooptechnisch weinig problemen op. Ze hebben per eenheid een geringe waarde en kennen alternatieven in soort en wijze van toeleveren. In de praktijk vallen verreweg de meeste producten in deze categorie: standaardcomponenten, onderhoudsmaterialen, bouten en moeren.Kraljic inkoop portfolio matrix
