Ga direct naar de inhoud.

Blog

Wij zijn uw partner in de realisatie van Operational Excellence. Samen met uw collega's werken we aan de verbetering van processen en reductie van kosten.

Het resultaat waar we naar streven is een verbeterde concurrentiepositie in de markt met een hoge klanttevredenheid, flexibiliteit en lage kosten.

Op deze blog staan artikelen om te inspireren en om van te leren. Doe er uw voordeel mee.

Lees meer over ons

Leiderschap is de sleutel voor organisatie ontwikkeling

Waarom functioneert een organisatie zoals deze functioneert? Het antwoord op die vraag is eenvoudig: Leiderschap bepaalt het functioneren van een organisatie. In dit artikel rafelen we dit mystieke, maar vaak o zo praktische onderwerp leiderschap uiteen. Met voorbeelden en ervaringen krijgt u inzicht in het belang van leiderschap en het effect ervan op organisaties.

De uiteen rafeling bestaat uit 3 delen. Het eerste deel van leiderschap bestaat uit het bepalen van de richting van een organisatie. Daarna volgt het tweede deel, de inrichting van de organisatie en tot slot komt het derde deel aan de beurt en dat is de praktische, dagelijkse uitvoering van leiderschap op de werkvloer. 

1. De organisatie heeft richting nodig

Een mooi voorbeeld van richting geven is DSM. Als DSM nog steeds steenkolen zou delven, was haar bestaansrecht waarschijnlijk allang opgehouden. Het bedrijf transformeerde zich keer op keer, omdat de leiders zagen dat markten aan het veranderen waren. Er moesten nieuwe richtingen gekozen worden. Daarmee is gelijk ook de essentie van leiderschap benoemd: Waarom bestaat mijn organisatie? Wat is het dat de markt verwacht? Leiders zijn verantwoordelijk voor het voortbestaan van de organisatie.

Bepaal de missie, visie, doelstellingen en waarom: WHY?

In managementtermen wordt vaak de term WHY genoemd? Why do we exist? Of beter: Waarom zouden klanten bij ons willen komen en willen kopen? Het is de existentiële vraag naar het bestaansrecht. Ook vaak de strategie, missie of visie genoemd. Er zijn veel voorbeelden van organisaties die hun oorspronkelijke WHY niet overeind konden houden. Denk aan Blackberry, General Motors en Cool Cat. Denk niet alleen aan multinationals, maar ook aan retailers in het nabije winkelcentrum. Al 10 jaar geleden was duidelijk dat het bestaansrecht in gevaar kwam met de opkomst van webwinkels. Waarom bestaat uw organisatie?

Leiders bepalen het bestaansrecht van een organisatie

Het is de taak en verantwoordelijkheid van de leiders om te onderzoeken of het bestaansrecht nog hetzelfde is. Het verandert langzaam en over jaren. Het gevolg is dat daarmee ook de organisatie moet veranderen. Een organisatie is geen doel op zichzelf, maar een middel om het bestaansrecht waar te maken. We merken in de praktijk dat organisaties te lang vasthouden aan een formule uit het verleden, met als gevolg dat de inrichting niet meer past bij de manier van werken, die de markt vraagt. Denk aan productkenmerken, snelheid van reageren, besluitvorming, innovatiesnelheid of kwaliteitseisen.  

2. Inrichting organisatie leidt tot efficiëntie en effectiviteit

Of efficiëntie en effectiviteit in de praktijk daadwerkelijk worden gerealiseerd, hangt natuurlijk in hoge mate af van het derde aspect van leiderschap: de uitvoering. Echter, zonder goede inrichting wordt de praktijk van leiderschap sowieso ingewikkeld. Organisaties worden vaak stroperig, bureaucratisch en langzaam. Ook de inrichting is een belangrijke verantwoordelijkheid van leiders. Waar liggen verantwoordelijkheden, is de organisatie innovatief genoeg, geeft het middenkader op de juiste manier leiding? Leiders dienen te voorkomen dat organisaties langzaam, budget gestuurd, hiërarchisch worden. Outputsturing is essentieel.

Maak een processtructuur en een organogram

Ontwerp voor een goede inrichting eerst de processtructuur en daarna een (klassiek) organogram. De processtructuur is belangrijk om de organisatie klantgericht te maken. Dat is de belangrijkste stap. Een organogram is nuttig om de besluitvormingssnelheid te bepalen. Het gaat dan om de verdeling van de verantwoordelijkheden en de zogenaamde Planning and Control (P&C). Deze P&C biedt de mogelijkheid om snel en goed besluiten te nemen met verantwoordelijkheden laag in de organisatie.

Ontwikkel snelheid in de besluitvorming van de organisatie

Verkeerd verdeelde verantwoordelijkheden en bevoegdheden leiden tot stagnatie, bureaucratie en veel indirecte uren. Vaak wordt te weinig gedelegeerd en worden onvoldoende duidelijke kaders gesteld. De voorbeelden kent u zelf ook: Denk terug aan al die organisaties, waar u naartoe heeft moeten bellen om voor elkaar te krijgen wat u wilde (of waar het uiteindelijk niet is gelukt). In die organisaties is de besluitvormingsstructuur (P&C) niet goed geregeld. De inrichting en de cultuur zijn verkeerd georganiseerd.

Voorbeeld uit de praktijk van nieuwe inrichtingsvormen

In een hightech organisatie in de supply chain van ASML hebben we afdelingsmuren geslecht door in processen te gaan werken en door tegelijkertijd talenten van mensen te gebruiken buiten hun eigen afdelingen. Jonge high potentials kregen de verantwoordelijkheid over complexe projecten, waar ze hun tanden op konden stukbijten. Daarmee ontstond een heel positieve cultuur, daadkracht en tegelijkertijd beheersing en efficiëntie in de uitvoering. Klassieke hiërarchische structuren zijn daarentegen meestal star en langzaam in de uitvoering.

Leiders transformeren de organisatiestructuur en cultuur

Voor zo’n verandering is natuurlijk wel lef nodig: Leiderschap met lef! De leiding is overtuigd van de richting van de organisatie - Why? - en daardoor bereid nieuwe wegen te zoeken voor de inrichting van de organisatie. Bestaande normen en waarden, machtsverhoudingen en politieke of vakinhoudelijke structuren worden getransformeerd naar een proces gestuurde, samenwerkende en lerende organisatie.

3.  Leiderschap in de praktijk van een organisatie

Nu komt het aan op de uitvoering van leiderschap in de praktijk. Als directief leiderschap de dominante vorm van leiden is, dan is alle voorgaande werk alsnog voor niets geweest. Dominant of directief leiderschap leidt tot het verdwijnen van trots op het werk van operators. Eigenaarschap wordt weggenomen en verbeterprocessen stoppen. Er is coachend leiderschap nodig, dat er voor zorgt dat een (snel) lerende organisatie ontstaat met veel dynamiek.

Praktijk van coachend leiderschap en een lerende organisatie

Coachend leiderschap is gericht op samenwerking en samen leren om doelen te bereiken. In dit soort organisaties worden alle afwijkingen snel en enthousiast gemeld, zodat met veel plezier en inspiratie wordt gewerkt aan het verbeteren van processen. Zonder coachend leiderschap worden afwijkingen niet gemeld, ontstaat angst en worden dezelfde fouten telkens opnieuw gemaakt. Operationele medewerkers of leidinggevenden houden zich dan op de vlakte, participeren niet en nemen geen verantwoordelijkheid. Afwijkingen moeten direct worden gezien en aangepast via oorzaakanalyses. Positieve voorbeelden hiervan zijn te vinden in de supply chain van multinationals zoals ASML, DAF en Fokker. Deze organisaties nodigen hun leveranciers uit snel te acteren en te leren van fouten. Een sterk middenkader is hiervoor essentieel. Afdelingshoofden en teamleiders moeten zeer goed zijn getraind in de toepassing van coachend leiderschap.

Leiderschap moet je doen!

De leiderschapsstijl is essentieel voor de cultuur in een organisatie. Coachend leiderschap leidt tot leren, verbeteren en geeft energie. Delen in plaats van afschermen, meedoen in plaats van afzonderen. Leiderschapsmodellen als ARP en de Rose of Leary beschrijven deze coachende leiderschapsstijl mooi. Echter, modellen zijn geduldig. Ze beschrijven goed, maar de kunst is uitvoeren. Met effectieve verbetertechnieken helpen we organisaties snel in de ontwikkeling van de leiderschapsstijl en leiderschapsstructuur.

Wilt u hulp bij de verbetering van uw organisatie via leiderschap? Bel ons via 088 33 666 66 of stuur een e-mail naar info@patagonia-bv.com.

Gegevens invullen

×
Patagonia B.V. maakt gebruik van cookies. Bij gebruik van onze website gaat u ermee akkoord dat we deze cookies plaatsen en daarmee gegevens verzamelen. Op deze manier krijgen we een goed beeld van u als bezoeker en kunnen we u een optimale gebruikerservaring bieden. Als u geen cookies wilt, kunt u deze website niet gebruiken. Lees meer over cookies